Maka - og umönnunarbætur

Maka- og umönnunarbætur eru ætlaðar þeim sem annast maka sinn eða annan aðila sem heldur heimili með lífeyrisþeganum (þarf að vera heimilismaður) samkvæmt reglum nr. 407/2002 um maka- og umönnunarbætur og reglugerð nr. 1253/2016.

Skilyrði fyrir þessum greiðslum er að sá sem þarfnast umönnunar hafi lífeyrisgreiðslur frá TR, s.s. elli-, örorku- eða endurhæfingarlífeyri. Ekki er réttur á maka- og umönnunarbótum ef umsækjandi (umönnunaraðili) hefur lífeyrisgreiðslur.

Maka- og umönnunarbótum er ætlað að bæta tekjumissi vegna lækkaðs starfshlutfalls umönnunaraðila þegar lífeyrisþegi þarf umönnun við daglegt líf. Því þarf að skila inn gögnum sem sýna fram á tekjumissi.

Fylgiskjöl með umsókn:

  • Læknisvottorð sem tilgreinir umönnunarþörf lífeyrisþega við daglegt líf
  • Staðfesting um lækkað starfshlutfall eða starfslok umönnunaraðila
  • Launaseðla síðustu þrjá mánuði fyrir dagsetningu umsóknar
  • Ef um lækkun á endurreiknuðu endurgjaldi er að ræða þarf staðfestingu frá RSK
  • Staðfesting frá RSK um tekjuleysi ef það á við. Dagsetning þarf að vera sú sama og á umsókninni
  • Staðfest skattframtal umsækjanda

Spurt og svarað

  • Umsækjandi verður að hafa sama lögheimili og halda heimili með aðilanum sem þarfnast umönnunar
  • Umsækjandi má ekki hafa lífeyrisgreiðslur frá TR
  • Sá sem þarfnast umönnunar þarf að hafa lífeyrisgreiðslur frá TR, elli-, örorku- eða endurhæfingarlífeyri
  • Umsækjandi verður að geta sýnt fram á að tekjur hafi lækkað eða fallið niður vegna umönnunarþarfa veika einstaklingsins

Umsókn um maka- og umönnunarbætur er synjað ef:

  • Umsækjandi er lífeyrisþegi
  • Tekjur umsækjanda eru yfir viðmiðunarmörkum
  • Umsækjandi er með atvinnuleysisbætur en þá telst viðkomandi ekki hafa lækkað starfshlutfall og er í atvinnuleit
  • Umsækjandi er í fullu námi
  • Umsækjandi hefur ekki sama lögheimili og sá sem þarfnast umönnunar
  • Ekki er sýnt fram á tekjumissi
  • Ef umönnun fer fram utan dagvinnutíma

Ef heildartekjur umsækjanda fara yfir viðmiðunarmörk fellur réttur til maka- og umönnunarbóta niður. Viðmiðunarmörkin eru sú fjárhæð þegar réttindi til ellilífeyris hjá TR falla niður. 

Heildartekjur eru tekjur umsækjanda og maka- og umönnunargreiðslur samanlagðar.