Hálfur ellilífeyrir frá 1.sept 2020

Hægt er að sækja um hálfan ellilífeyri hjá TR samhliða greiðslu hálfs ellilífeyris frá skyldubundnum atvinnutengdum lífeyrissjóðum.

Hálfur ellilífeyrir er tekjutengdur en lífeyrisþegar geta haft 325.000 kr. í tekjur á mánuði án þess að þær hafi áhrif á greiðslur hálfs ellilífeyris. Fjárhæðin lækkar svo um 45% af tekjum eftir að því tekjumarki er náð, uns hann fellur niður.

Skilyrði:

  • Að vera 67 ára eða eldri en hægt er að sækja um frá 65 ára gegn varanlegri lækkun greiðslna.
  • Að sótt hafi verið um hálfan ellilífeyri í öllum skyldubundnum atvinnutengdum lífeyrissjóðum sem heimila greiðslu hálfs ellilífeyris, bæði innlendum og erlendum. Ef lífeyrissjóður heimilar ekki greiðslu hálfs ellilífeyris þarf TR staðfestingu þess efnis.
  • Að vera virkur á vinnumarkaði en þó ekki í meira en hálfu starfi.

Greiðslur hálfs ellilífeyris frá TR hefjast er stofnunin hefur fengið staðfestingu á að greiðslur hafi hafist hjá þeim lífeyrissjóðum sem heimila greiðslu hálfs ellilífeyris.

 

Spurt og svarað

Frá 1. janúar 2018 til 31. ágúst 2020 var hálfur ellilífeyrir óháður atvinnuþátttöku og jafnframt var gerð sú krafa að samanlagður hálfur réttur frá almannatryggingum og hálfur réttur frá lífeyrissjóðunum næði að lágmarki fullri upphæð ellilífeyris almannatrygginga.

Frá 1. september 2020 er ekki lengur gerð krafa um nein lágmarksréttindi frá lífeyrissjóðunum. Þá eru réttindi til hálfs ellilífeyris almannatrygginga nú háð atvinnuþátttöku. Réttindin eru nú tekjutengd en með hærra frítekjumarki en fullur ellilífeyrir.

Einungis er hægt að sækja um hálfan ellilífeyri á grundvelli nýju reglanna.

Lífeyrisþegar sem fengu greiddan hálfan ellilífeyri fyrir 1. september 2020 halda réttindum sínum óbreyttum.

Umsækjandi um hálfan ellilífeyri nýtur sama réttar til annarra greiðslna og aðrir ellilífeyrisþegar. Þannig getur umsækjandi átt rétt á hálfri heimilisuppbót. Auk þess getur hann átt rétt á barnalífeyri, uppbót vegna reksturs bifreiðar eða öðrum uppbótum ef hann uppfyllir skilyrði þeirra greiðslna.

Upphæð hálfs ellilífeyris er 128.395 kr.

Upphæð hálfrar heimilisuppbótar er 32.445 kr.

Forsendur miðast við árið 2020.

Sérstakt frítekjumark fylgir hálfa ellilífeyrinum að upphæð 3.900.000 kr. á ársgrundvelli eða 325.000 kr. á mánuði. Frítekjumarkið gildir fyrir allar tekjutegundir.

Tekjur umfram frítekjumörk lækka greiðslur hálfs ellilífeyris um 45% og lækkunarhlutfall heimilisuppbótar er 11,9% líkt og hjá öðrum ellilífeyrisþegum

Greiðsla hálfs ellilífeyris árið 2020 fellur niður þegar mánaðarlegar tekjur ná 610.321 kr.

Ávallt er heimilt að skipta af hálfum ellilífeyri yfir á fullan.

Sérstök tímabundin heimild er fyrir lífeyrisþega sem þegar eru á fullum ellilífeyri að skipta yfir á  hálfan ellilífeyri frá 1. september 2020 til 1. janúar 2021. Lífeyrisþegar hafa svo heimild til að skipta aftur yfir á fullan ellilífeyri síðar.

Auk umsóknar, sem best er að skila inn á Mínum síðum, þarf að skila inn tekjuáætlun. Þá þarf einnig að skila inn eftirfarandi gögnum:

  • Staðfestingu frá atvinnurekanda á starfshlutfalli.
  • Yfirliti úr lífeyrisgáttinni um alla skyldubundna atvinnutengda lífeyrissjóði þar sem umsækjandi á réttindi.
  • Staðfestingu/greiðsluseðil frá öllum lífeyrissjóðum á að samþykkt hafi verið að greiða 50% lífeyri og frá hvaða tíma.

 

  • Hægt er að nálgast eyðublað vegna staðfestingar frá atvinnurekanda á heimasíðu Tryggingastofnunar. Atvinnurekanda ber að fylla það út ásamt umsækjanda.
  • Á heimasíðunni lifeyrismal.is má nálgast yfirlit úr lífeyrisgáttinni. Þar er valinn sá sjóður sem viðkomandi hefur greitt til. Viðkomandi skráir inn á síðuna lifeyrismal.is og getur þar nálgast yfirlit úr öllum lífeyrissjóðunum þar sem hann á réttindi.
  • Greiðsluseðlana fá umsækjendur frá sínum lífeyrissjóðum.

 

Ef að skyldubundinn atvinnutengdur lífeyrissjóður býður ekki upp á töku hálfs lífeyris þá þarf að skila inn staðfestingu þess efnis frá lífeyrissjóðnum. Það hefur ekki áhrif á réttindi frá Tryggingastofnun.

Gerð er krafa um að umsækjandi um hálfan ellilífeyri frá Tryggingastofnun sé virkur á vinnumarkaði. Starfshlutfall hans má ekki vera hærra en 50% til að réttur sé til staðar.

Litið er á meðaltal starfshlutfalls umsækjanda á því tímabili sem sótt er um hálfan ellilífeyri. Þannig getur umsækjandi unnið meira en 50% starfshlutfall suma mánuði og minna starfshlutfall aðra mánuði, svo lengi sem að meðaltal starfshlutfalls hans á greiðslutímabili hálfs lífeyris fari ekki yfir 50%. Þetta fyrirkomulag gefur einstaklingum með árstíðabundna atvinnu meira svigrúm til töku ellilífeyris.

Reglur um snemmtöku og frestun ellilífeyris eru samskonar og gilda um hefðbundinn ellilífeyri. Réttindi lækka eða hækka á tryggingafræðilegum grunni.

Áhrif snemmtöku eða frestunar eru þó með þeim hætti að einungis sá hluti sem greiddur er verður fyrir áhrifum. Þannig myndi aðili sem hæfi töku hálfs ellilífeyris 65 ára eiga 87,76% greiðslurétt á þeim hluta sem tekinn er frá þeim tíma. Ef viðkomandi hæfi töku fulls ellilífeyris við 67 ára aldur þá myndi hinn helmingurinn bætast óskertur við réttindi hans.

Hægt er að draga umsókn um hálfan ellilífeyri til baka innan 30 daga eftir að niðurstaða um réttindi hjá TR liggur fyrir. Þannig getur fólk metið hvort það vill byrja að fá greiðslur eða njóta frestunar og fá þá hækkun á greiðslur. Ef greiðsla hefur átt sér stað þarf að endurgreiða TR að fullu ef umsón er dregin til baka. Tilkynnt er um afturköllun umsóknar á mínum síðum undir „Umsóknir“.

Hér má sjá dæmi um einstakling í 50% starfi með 250.000 kr. á mánuði í launatekjur og 200.000 kr. réttindi frá lífeyrissjóði á mánuði (100.000 kr. í tilfelli hálfs ellilífeyris).


Hér má svo sjá dæmi um einstakling í 50% starfi með 250.000 kr. á mánuði í launatekjur en 80.000 kr. réttindi frá lífeyrissjóði á mánuði (40.000 kr. í tilfelli hálfs ellilífeyris).